WHERE trong SQL: Lọc dữ liệu bằng toán tử so sánh

WHERE trong SQL là gì?

WHERE trong SQL dùng để lọc các dòng thỏa điều kiện. Nếu SELECT trả lời câu hỏi chọn cột nào, thì WHERE trả lời câu hỏi lấy dòng nào. Đây là kỹ năng bắt buộc khi bạn muốn phân tích sản phẩm, khách hàng hoặc đơn hàng trong BikeStores.

Không có WHERE, query có thể trả về toàn bộ bảng. Với bảng nhỏ điều này chưa nghiêm trọng, nhưng trong hệ thống thật, lấy quá nhiều dòng sẽ chậm, khó đọc và dễ gây tải không cần thiết.

Cú pháp WHERE cơ bản

Bạn đặt WHERE sau FROM và trước ORDER BY.

sql

SELECT
  product_name,
  model_year,
  list_price
FROM production.products
WHERE list_price > 1000
ORDER BY list_price DESC;

Query này lấy các sản phẩm có giá lớn hơn 1000 và sắp xếp từ cao xuống thấp.

Các toán tử so sánh thường dùng:

= bằng.

<> hoặc != khác.

> lớn hơn.

>= lớn hơn hoặc bằng.

< nhỏ hơn.

<= nhỏ hơn hoặc bằng.

Lọc theo số trong BikeStores

Ví dụ tìm sản phẩm model năm 2018 có giá từ 500 trở lên:

sql

SELECT
  product_name,
  model_year,
  list_price
FROM production.products
WHERE model_year = 2018
  AND list_price >= 500
ORDER BY list_price DESC;

AND yêu cầu cả hai điều kiện đều đúng. Nếu một sản phẩm model 2018 nhưng giá dưới 500, nó không xuất hiện trong kết quả.

Lọc theo ngày trong SQL Server

Bảng sales.orders có các cột ngày như order_date, required_date, shipped_date. Bạn có thể lọc đơn hàng theo ngày:

sql

SELECT
  order_id,
  customer_id,
  order_status,
  order_date
FROM sales.orders
WHERE order_date >= '2018-01-01'
  AND order_date < '2019-01-01'
ORDER BY order_date;

Cách dùng khoảng nửa mở >= ngày bắt đầu và < ngày kết thúc thường an toàn hơn BETWEEN khi cột có cả giờ phút giây. Trong BikeStores, order_date là kiểu DATE, nhưng thói quen này vẫn tốt khi làm với DATETIME.

AND và OR khác nhau thế nào?

AND yêu cầu tất cả điều kiện đúng. OR chỉ cần một điều kiện đúng.

Ví dụ lấy khách hàng ở New York hoặc California:

sql

SELECT
  first_name,
  last_name,
  city,
  state
FROM sales.customers
WHERE state = 'NY'
   OR state = 'CA'
ORDER BY state, city;

Khi kết hợp AND và OR, hãy dùng ngoặc để tránh hiểu nhầm:

sql

SELECT
  product_name,
  model_year,
  list_price
FROM production.products
WHERE model_year = 2018
  AND (list_price < 300 OR list_price > 3000);

Không có ngoặc, SQL có thứ tự ưu tiên riêng và kết quả có thể khác điều bạn nghĩ.

Những lỗi thường gặp với WHERE

Dùng một dấu = là đúng trong SQL, không phải == như nhiều ngôn ngữ lập trình.
Quên đặt chuỗi và ngày trong dấu nháy đơn, ví dụ state = 'NY'.
Kết hợp AND và OR nhưng không dùng ngoặc, làm điều kiện bị hiểu sai.
So sánh trực tiếp với NULL bằng = hoặc <>. Với NULL, phải dùng IS NULL hoặc IS NOT NULL, sẽ học kỹ ở bài sau.
Lọc ngày bằng chuỗi mơ hồ như '01/02/2018'. Nên dùng định dạng rõ YYYY-MM-DD.

Bài tập thực hành

Hãy viết query trả lời các câu hỏi sau:

Sản phẩm nào có list_price lớn hơn 2000?

Đơn hàng nào được tạo trong năm 2017?

Khách hàng nào ở bang NY hoặc TX?

Gợi ý cho câu thứ hai:

sql

SELECT
  order_id,
  order_date,
  order_status
FROM sales.orders
WHERE order_date >= '2017-01-01'
  AND order_date < '2018-01-01';

Sau khi chạy, hãy thử thêm ORDER BY order_date DESC để xem đơn mới nhất trước.

Câu hỏi thường gặp về WHERE trong SQL

WHERE có chạy trước SELECT không?

Về thứ tự xử lý logic, WHERE lọc dòng trước khi danh sách SELECT được trả về. Vì vậy, bạn thường không dùng alias trong SELECT ngay tại WHERE cùng cấp.

Nên dùng != hay <> trong SQL?

Cả hai thường hoạt động trong SQL Server. <> là cú pháp chuẩn SQL hơn, còn != quen thuộc với lập trình viên từ các ngôn ngữ khác.

Vì sao query WHERE của tôi không trả dòng nào?

Nguyên nhân thường là sai giá trị, sai kiểu dữ liệu, sai chữ hoa thường tùy collation, hoặc điều kiện quá chặt. Hãy thử lọc từng điều kiện một để kiểm tra.

Tóm tắt

Bạn đã biết dùng WHERE trong SQL để lọc dữ liệu bằng toán tử so sánh, AND, OR và ngoặc điều kiện. Ở bài tiếp theo, chúng ta sẽ học các toán tử lọc phổ biến hơn: LIKE, BETWEEN, IN và cách xử lý NULL.